Łyk Kultury w Radiu UWM FM
w tym tygodniu poleca:

 

 

 

 

Całodobowa rezerwacja biletów: (0-89) 538-70-20

NOWOŚCI WYDAWNICZE UWM :

 

 

Iza Matusiak-Kempa, Nazwiska mieszkańców komornictwa jeziorańskiego (XVI–XVIII w.), s. 342

 

Przedmiotem pracy jest analiza nazwisk notowanych od drugiej połowy XVI w. do 1772 r. na terenie dawnego komornictwa jeziorańskiego na Warmii. Autorka w opisie antroponimów skupiła się na wskazaniu ich genezy językowej i semantycznej. Genezę nazwisk uzupełnia analiza struktury słowotwórczej nazwisk. Praca podzielona jest na dwie części. Ostatnią stanowi „Słownik nazwisk”. Jednostki nazewnicze wynotowano wraz z kontekstem źródłowym informującym o miejscu zamieszkania, stanie cywilnym, pozycji społecznej i zawodzie wykonywanym. Autorka sięgnęła do źródeł, na które składają się pojedyncze dokumenty, księgi wizytacyjne, parafialne, księgi rachunkowe. Jak podkreślają recenzenci, Autorka często zmagała się, opracowując materiał, z nie zawsze możliwym do ustalenia źródłem pochodzenia nazwiska, musiała rozstrzygać np. czy mamy do czynienia z nazwiskiem pochodzenia niemieckiego, czy też z tłumaczeniem polskiego nazwiska przez niemieckiego urzędnika. Mimo zatem wielu trudności – zgodni są recenzenci – na uznanie i pochwałę „zasługuje znalezienie jednolitego kryterium, pozwalającego analizować nazwy różnego pochodzenia tymi samymi metodami”.

(mf)

 

 

Zawieranie małżeństwa w różnych systemach prawnych, religiach i kulturach, red. R. Sztychmiler, s. 248

 

Książka pod redakcją ks. prof. dr. hab. Ryszarda Sztychmilera wpisuje się w nurt publikacji podejmujących temat wciąż aktualny, wzbudzający duże zainteresowanie, a nierzadko równie silne kontrowersje – zawieranie małżeństwa. Składają się na nią cztery rozdziały. W rozdziale I („Zawieranie małżeństwa w prawie polskim”) poruszono takie zagadnienia, jak: okoliczności wyłączające zawarcie małżeństwa uwzględnione w polskim prawie rodzinnym, pokrewieństwo jako przeszkoda małżeńska w świetle rozwoju technik wspomaganej prokreacji, zawarcie małżeństwa przez osobę małoletnią, zawarcie małżeństwa przez osobę transseksualną, zawarcie małżeństwa za pośrednictwem pełnomocnika oraz rola duchownego przy zawieraniu małżeństwa cywilnego w formie wyznaniowej. Na rozdział II („Zawieranie małżeństwa kanonicznego”) składają się opracowania dotyczące: delegowania uprawnień do asystowania przy zawieraniu małżeństwa, warunków zawierania małżeństw mieszanych, zwarcia małżeństwa przez pełnomocnika w prawie kanonicznym, przeszkody przyzwoitości publicznej oraz form zawarcia małżeństwa mieszanego. Rozdział III („Zawieranie małżeństwa w różnych państwach”) obejmuje omówienie zawierania małżeństwa religijnego w prawie angielskim i skutków cywilnych zawarcia małżeństwa kanonicznego w hiszpańskim systemie prawnym oraz zestawienie zasad zawierania małżeństwa w Polsce, Federacji Rosyjskiej, na Białorusi i Ukrainie. Autorzy ostatniego rozdziału publikacji („Zawieranie małżeństwa w różnych religiach i kulturach”) zapoznają Czytelnika z często tak mało znanymi mu tematami, jak: małżeństwo mieszane w judaizmie, islamie i chrześcijaństwie na tle prawa rzymskiego i europejskiego, zawieranie i rozwiązywanie małżeństwa w judaizmie rabinicznym, koncepcja małżeństwa, w tym małżeństwa mieszanego, a także pozycja kobiety w islamie, spojrzenie na małżeństwo w religii prawosławnej oraz afrykańskie małżeństwo zwyczajowe na przykładzie wybranych grup etnicznych Togo.

 

(mk)

 

 

Joanna Maria Garbula, Znaczenia historyczne w edukacji początkowej. Narracyjne konstruowanie historii rodzinnych, s. 350

 

Nauczanie historii zmierza współcześnie do ukazywania nie tylko wielkich zdarzeń i syntez politycznych, ale prezentowania także mikrohistorii – drobnych wydarzeń i prywatnych mikroświatów zwykłych ludzi. Intencją Autorki było „przetarcie” drogi mikrohistorii do przestrzeni kształcenia początkowego. Znacznie bliższa i ważniejsza od tzw. wielkiej historii jest dla dziecka w wieku wczesnoszkolnym historia prywatna, która wiąże się ze zdolnością dzieci do wchodzenia w rolę aktywnego jej badacza. O tym, że jest to problematyka nieobecna na etapie nauczania początkowego, świadczy brak badań nawiązujących do szerszego kontekstu teorii dydaktycznych i psychologicznych, a także skromna literatura przedmiotu. Kategoria „dziecięce znaczenia historyczne” służy określeniu subiektywnych sensów i znaczeń, jakie dzieci nadają w narracjach historii swojej rodziny. Kategoria ta dopuszcza do głosu inną problematykę historyczną niż ta, która obowiązuje obecnie, bowiem zakres tematów realizowanych w toku wczesnej edukacji w ramach wprowadzania dzieci w świat zagadnień historycznych nie uwzględnia historii własnej rodziny.

Materiał został ujęty w sześciu rozdziałach odpowiadających treściom teoretycznym, metodologicznym i empirycznym. Tym ostatnim Autorka poświęciła końcowe rozdziały książki. Typy sytuacji edukacyjnych (zogniskowane wokół treści, rozwinięte wokół osoby nauczyciela, skoncentrowane wokół wiedzy ucznia) stały się podstawą do wygenerowania trzech typów projektów edukacyjnych. Wytworzony w ten sposób teren badań umożliwił dokonanie oglądu dziecięcych działań w zakresie narracyjnego konstruowania historii własnej rodziny. Analiza rzeczywistości historycznej w tekstach uczniów pod kątem użycia funkcji i kręgów osób działających była wynikiem przyjętego założenia, że opowieści o tzw. świecie rzeczywistym konstruujemy tak, jak opowieści fikcyjne, wykorzystując te same reguły tworzenia i struktury narracyjne. Zostało to ukazane na tle egzemplifikacji narracji dziecięcych, poddanych analizie morfologicznej. Na wspomnianą kategorię „dziecięce znaczenia historyczne”, kluczową z punktu widzenia konstruowania historii rodzinnych, składają się opisy i interpretacja obszarów historii prywatnej uczniów związanych z: bogactwem życia codziennego (czynności kobiet i mężczyzn, święta i zwyczaje, dzieciństwo, szkoła) oraz odbiciem tzw. wielkiej historii w historiach prywatnych (obrona ojczyzny, tragedie wojenne, utrata domu, przedmioty pamięci rodzinnej, historia powojenna).

(bs)

 

 

 

 

 

 

 

 

--------------------------------------------------------------------------------------

więcej informacji w kulturalnych serwisach informacyjnych
od poniedziałeku do piątku o 7:20 i 15:20

oraz w programie

Łyk Kultury
piątki od 12.00 do 14:00

kultura@uwmfm.pl

 

zapraszaja: